Divan Hafez (The Persian English Dynamic Lexicon):::: Digital Humanities

230

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.131-10.131

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.131

German Translation

[1] اگر به باده مشکین دلم کشد شاید
که بوی خیر ز زهد ریا نمی‌آید

[2] جهانیان همه گر منع من کنند از عشق
من آن کنم که خداوندگار فرماید

[3] طمع ز فیض کرامت مبر که خلق کریم
گنه ببخشد و بر عاشقان ببخشاید

[4] مقیم حلقه ذکر است دل بدان امید
که حلقه‌ای ز سر زلف یار بگشاید

[5] تو را که حسن خداداده هست و حجله بخت
چه حاجت است که مشاطه‌ات بیاراید

[6] چمن خوش است و هوا دلکش است و می بی‌غش
کنون بجز دل خوش هیچ در نمی‌باید

[7] جمیله‌ایست عروس جهان ولی هش دار
که این مخدره در عقد کس نمی‌آید

[8] به لابه گفتمش ای ماه رخ چه باشد اگر
به یک شکر ز تو دلخسته‌ای بیاساید

[9] به خنده گفت که حافظ خدای را مپسند
که بوسه تو رخ ماه را بیالاید

[1] If the heart draw me to musky wine ,it befitteth
For ,from austerity and hypocrisy ,the perfume of goodness cometh not .

[2] If all the people of the world forbid me love ,
Yet that which the Lord commandeth ,I shall do .

[3] Sever not hope of the bounty of blessing .For the nature of the Merciful God
Pardoneth sin and lovers^ forgiveth .

[4] The dweller of the circle of zikr ,is the heart in the hope
That ,the circle knot of the Beloved's tress - tip ,it may loose .

[5] For thee ,whom God hath given beauty and the chamber of fortune ,
Is what need that ,thee ,the attirer should attire

[6] Pleasant is the sward heart - alluring is the air pure is the wine
Now ,save the joyous heart ,naught is wanting .

[7] Beautiful is the bride of the world .But keep sense
For ,into no one's bond ,cometh this young maiden .

[8] To her ,coaxingly ,I said O moon of face what will it be if ,
With a piece of sugar a kiss from thee ,a heart shattered one resteth

[9] Laughingly ,she spake sarying : Hafiz for God's sake ,think not
That ,my moon - face ,thy kiss shall stain .

[1] Billig ist's, wenn mein Herz zum Moschuswein sich zurückzieht, Aus der Verstellung kommt doch nichts besonders heraus,

[2] Will die ganze Welt an meiner Liebe mich hindern, Thu' ich doch nur das, was von mir heischet der Herr.

[3] Höre nicht auf, dich nach des Geliebten Milde zu sehnen, Eine holde Natur wird die Vergehen verzeih'n.

[4] Immer bleibet das Herz im Reize deiner Erinnerung, Hoffend zu lösen einst Ringe der Locken des Haars.

[5] Du, dem Schönheit verlieh'n, und günstiges Schicksal geschenkt ward, Dich zu schmücken, sag, braucht es der Kräuslerin wohl?

[6] Dein ist der Wein, ergötzend die Fluren, und lieblich die Lüfte, Anders braucht es jetzt nichts, als ein fröhliches Herz.

[7] Eine stattliche Braut wär' freilich die Schönheit der Erde, Doch das Mädchen , kann keiner erlangen zum Weib. Nie wird die Flur von Cypreßen und Tulpen entblöset erscheinen, Eines gehet davon, aber das Andere kommt. Frag' das bettelnde Herz ja nicht um unsere Sitte, Sieh es hält mein Gesicht alles im Spiegel dir vor.

[8] Mondengesicht sag' an, so sprach ich zu meinem Geliebten, Sage, was ist's, wenn ein Kuß Herzen die Ruhe verleiht,

[9] Lächelnd sprach sie: Hafis, bei Gott! es ist nicht erlaubet, Daß dein heißer Kuß trübe ein Mondengesicht.

396

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:29.15-29.15

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:29.15

German Translation

[1] صبح است ساقیا قدحی پرشراب کن
دور فلک درنگ ندارد شتاب کن

[2] زان پیشتر که عالم فانی شود خراب
ما را ز جام باده گلگون خراب کن

[3] خورشید می ز مشرق ساغر طلوع کرد
گر برگ عیش می‌طلبی ترک خواب کن

[4] روزی که چرخ از گل ما کوزه‌ها کند
زنهار کاسه سر ما پرشراب کن

[5] ما مرد زهد و توبه و طامات نیستیم
با ما به جام باده صافی خطاب کن

[6] کار صواب باده پرستیست حافظا
برخیز و عزم جزم به کار صواب کن

[1] O Saki 'tis the morn of youth full of wine of divine knowledge a goblet make :
The sky's revolution delayeth not haste make .

[2] Before that ruined this vanishing world becometh ,
With the cup of ruddy wine true love us ,ruined intoxicated make .

[3] From the east ,the cup the heart of 'Arifs the sun of wine divine knowledge made appear
If true pleasure thou seek ,abandoning of the sleep of carelessness make .

[4] One day ,when out of our clay ,pitchers the sky maketh ,
Take care ,the cup skull - pan of our head full of wine true love for God make .

[5] Not the man of austerity ,nor of penitence ,nor of foolish talk are we ,
To us ,with a cup of pure wine truth address make .

[6] Hafiz wine - worshipping love - playing ; divine knowledge - gathering is the good work
Arise to the good work ,the face of resolution turn .

[1] Schenke, Morgen ist's! Fülle den Becher mit Wein, Eile, eil', denn es harret die Zeit nicht auf uns.

[2] Schenk'! eh' daß noch die nichtige Erde zerfällt Wollen selber wir fallen in röthlichen Wein.

[3] Sieh! es steigt aus dem Becher die Sonne des Weins. Wenn nach Lust dich verlanget, verkürze den Schlaf.

[4] Krüge werden aus unserem Thon nicht geformt, Füllt, o füllet dann unsere Schädel mit Wein.

[5] Was bekümmre ich mich um Zellen und Reu', Rede, rede mich an mit dem Becher voll Wein.

[6] Weinverehrung, Hafis, ist ein gutes Geschäft, Stehe auf und verwend' dich zum guten Geschäft.

274

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:16.3-16.3

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:16.3

German Translation

[1] به دور لاله قدح گیر و بی‌ریا می‌باش
به بوی گل نفسی همدم صبا می‌باش

[2] نگویمت که همه ساله می پرستی کن
سه ماه می خور و نه ماه پارسا می‌باش

[3] چو پیر سالک عشقت به می حواله کند
بنوش و منتظر رحمت خدا می‌باش

[4] گرت هواست که چون جم به سر غیب رسی
بیا و همدم جام جهان نما می‌باش

[5] چو غنچه گر چه فروبستگیست کار جهان
تو همچو باد بهاری گره گشا می‌باش

[6] وفا مجوی ز کس ور سخن نمی‌شنوی
به هرزه طالب سیمرغ و کیمیا می‌باش

[7] مرید طاعت بیگانگان مشو حافظ
ولی معاشر رندان پارسا می‌باش

[1] In the spring season of the tulip the murshid the cup take ; and void of hypocrisy be
With the perfume of the red rose of 'Irak a moment concordant with the breeze the murshid be .

[2] I say not to thee All the year practise wine - worshipping
Nay three spring months ,wine drink and nine months ,austere and Abid in the world's occupations be .

[3] If the Pir ,the holy traveller ,charge thee with the wine of love
Drink ; and expecter of God's mercy ,be .

[4] If thine be desire that ,like Jamshid the perfect murshid thou mayst attain to the mystery of the hidden ,
Come and ,the confidant of this cup ,world - displaying the perfect murshid be .

[5] Though like the closed up rose - bud ,the world's work is a closed up knot ,
Like the spring - breeze ,thou ,the knot bud opener be .

[6] From none ,seek fidelity and if ,my speech ,thou hear not ,
In foolishness ,seeker of the simurgh and of alchemy be .

[7] Hafiz of devotion of strangers ,the disciple be not
But ,of pure profligates ,the friend be .

[1] Ergreif' das Glas, wo Tulpen sindUnd lasse die Verstellung;Geselle dich dem Ostwind zu,Ob dem Geruch der Rose.

[2] Ich sage dir ja nicht, daß duDas ganze Jahr durch trinkest,Ich sage: trink' drey MonateUnd bete die neun andern.

[3] Wenn dich der viel erfahrne GreisDer Liebe trinken heißet,So trinke und erwarte dannDafür den Segen Gottes.

[4] Verlangest du Geheimniße,Wie Dschem, einst zu errathen,So komm' geselle dich zum Glas,Worin du Welten schauest.

[5] Wiewohl hier alles Knospen gleichZusammgeschnuret ist,So öffne du dennoch dein HerzDem Hauch des Frühlingswind's.

[6] O suche keine Treue hier,Wenn meinem Wort du glaubest,Such' eher noch des Simorgs Nest,Such' eh' den Stein der Weisen.

[7] Gesell' Hafis dich nicht zur SchaarDer jungen fremden Meister,Geselle dich vielmehr zur SchaarDer wohlbekannten Trinker.

137

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.38-10.38

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.38

German Translation

[1] دل از من برد و روی از من نهان کرد
خدا را با که این بازی توان کرد

[2] شب تنهاییم در قصد جان بود
خیالش لطف‌های بی‌کران کرد

[3] چرا چون لاله خونین دل نباشم
که با ما نرگس او سرگران کرد

[4] که را گویم که با این درد جان سوز
طبیبم قصد جان ناتوان کرد

[5] بدان سان سوخت چون شمعم که بر من
صراحی گریه و بربط فغان کرد

[6] صبا گر چاره داری وقت وقت است
که درد اشتیاقم قصد جان کرد

[7] میان مهربانان کی توان گفت
که یار ما چنین گفت و چنان کرد

[8] عدو با جان حافظ آن نکردی
که تیر چشم آن ابروکمان کرد

[1] My heart from me ,He took concealed from me ,His face ,He made
For God's sake with whom can this sport be made

[2] The morning of solitariness was in design upon my soul
Endless favours upon my soul so that I remained alive the thought of Him made .

[3] Like the variegated tulip ,why am I not bloody of heart ,
Since with me ,the heavy head ,His eye made

[4] With this soul - consuming pain ,how may I speak ,saying
Design upon my powerless soul ,the Physician God made

[5] As a candle consumeth itself He the true Beloved consumed me in such a way that ,on me ,
The flagon ,weeping and the stringed instrument ,clamour made .

[6] O wind if thou have the remedy ,this very time is the time of remedy
For ,design upon my soul ,the pain of desire made .

[7] Among kind ones ,how can one speak ,
Saying Like this my true Beloved spake like that arrangement made .

[8] Against the life of Hafiz ,the enemy would not have made that ill - doing
That the arrow of the eye of that eye - brow bow made .

[1] Mein Herz hat sie davon geführt, Und sich davon gemacht, O Gott! O Gott! mit wem wird denn Das harte Spiel gemacht?

[2] Des Morgens wirkte Einsamkeit, Auf meine Seele ein, Allein des Liebchens Phantasie Hat mich ganz froh gemacht.

[3] Warum soll ich nicht Tulpen gleich Von blut'gem Herzen seyn! Es hat ja die Narzisse mir, Den Kopf so schwer gemacht.

[4] Wem kann ich es wohl anvertrau'n. Daß, statt die Schmerzensgluth Zu lindern, ärger mir der Arzt Die Schmerzen hat gemacht.

[5] Er hat mich einer Kerze gleich, So jammervoll verbrennt, Daß laut die Flasche drüber weint, Die Laute Seufzer macht.

[6] Gieb Ostwind her die Arzeney, Gieb her, jetzt ist die Zeit, Denn bis zur Seele hat der Schmerz, Sich einen Weg gemacht.

[7] Wem kann ich von dem trauten Freund Erzählen Freudenkund', Er hatte so und so gesag't, Er hatte dies und das gemacht.

[8] Die ärgsten Feinde hätten dir, Hafis nie angethan, Was Bogen, und was Augenpfeil Des Freundes dir gemacht.

224

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.125-10.125

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.125

German Translation

[1] خوشا دلی که مدام از پی نظر نرود
به هر درش که بخوانند بی‌خبر نرود

[2] طمع در آن لب شیرین نکردنم اولی
ولی چگونه مگس از پی شکر نرود

[3] سواد دیده غمدیده‌ام به اشک مشوی
که نقش خال توام هرگز از نظر نرود

[4] ز من چو باد صبا بوی خود دریغ مدار
چرا که بی سر زلف توام به سر نرود

[5] دلا مباش چنین هرزه گرد و هرجایی
که هیچ کار ز پیشت بدین هنر نرود

[6] مکن به چشم حقارت نگاه در من مست
که آبروی شریعت بدین قدر نرود

[7] من گدا هوس سروقامتی دارم
که دست در کمرش جز به سیم و زر نرود

[8] تو کز مکارم اخلاق عالمی دگری
وفای عهد من از خاطرت به درنرود

[9] سیاه نامه‌تر از خود کسی نمی‌بینم
چگونه چون قلمم دود دل به سر نرود

[10] به تاج هدهدم از ره مبر که باز سفید
چو باشه در پی هر صید مختصر نرود

[11] بیار باده و اول به دست حافظ ده
به شرط آن که ز مجلس سخن به درنرود

[1] O happy that heart that ,ever ,after the illusory goeth not ,
To every door whereto they call him not ,without notice invitation he goeth not .

[2] Best for me ,not to set desire upon that sweet lip ,
But after sugar ,' what kind of fly goeth not

[3] The blackness of grief's eye ,I have experienced .Wash it not with tears
For ,from my sight ,the picture of Thy mole ever goeth not .

[4] Like the wind ,withhold not from me Thy perfume
For ,to my head ,without the desire of Thy tress ,it the perfume goeth not .

[5] O heart like this ,be not a babbler ,and one of every place a wanderer
For ,from before thee ,by this sort of skill ,any work goeth not .

[6] On the sin of me intoxicated ,put the skirt of Thy pardon
For to this great degree of sin the grace of the shari'at goeth not .

[7] I the beggar ,desire one of cypress - stature ,
Within whose girdle ,save for silver and gold ,the hand goeth not .

[8] Thou ,who ,from the glory of disposition ,art of another world ,
Perchance ,from Thy heart ,fidelity to the covenant with me ,goeth not .

[9] More black of book sinful than myself ,none I see
To the head ,like the reed ,the smoke sigh of my heart ,how is it that it goeth not

[10] By the lapwing's crown ,I conjure thee take me not from the path .For the mighty white falcon ,
On account of pride ,in pursuit of every little prey ,goeth not .

[11] Bring wine and to Hafiz's hand first give
On the condition that ,forth from the assembly ,the matter of wine - drinking goeth not .

[1] Wohl dem Herzen, das nicht immer Nach den Blicken geht, Das nach einer fremden Thüre Ungeruft nicht geht.

[2] Auf des Freundes süße Lippen Thue ich Verzicht, Doch wo ist die Fliege, die nicht Nach dem Zucker geht.

[3] Wasch' mit Thränen nicht das Schwarze Meines Schmerzenaugs, Weil das Bild von deinem Maale, Nie aus selbem geht.

[4] Du verweigre, wie der Ostwind, Mir nicht deinen Duft, Weil mir ohne deine Locken Nichts von Handen geht.

[5] O mein Herz! sey nicht so kindisch, Streife nicht herum, Denn hiedurch geschieht es, daß dir Nichts von statten geht.

[6] Deck' mit dem Verzeihungsmantel, Meine Fehler zu, Weil hiedurch der Glanz des Rechtes Nicht verlohren geht.

[7] Ach! ich Elender verlange Nach dem Cedernwuchs, Denn die Handvoll Gold und Silber Nur mit Müh' ergeht.

[9] Keiner ist im Sündenbuche Mehr als ich gemerkt, Ist's ein Wunder, daß des Herzens Rauch zum Kopf mir geht!

[10] Bring mich mit Hudhudens Krone Nicht vom Wege ab, Weil aus Stolz der Falke nicht nach Jedem Vogel geht.

[11] Bringe Wein, und gieb ihn erstens In Hafisens Hand, So doch, daß hievon die Rede Aus dem Kreis nicht geht.

209

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.110-10.110

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.110

German Translation

[1] قتل این خسته به شمشیر تو تقدیر نبود
ور نه هیچ از دل بی‌رحم تو تقصیر نبود

[2] من دیوانه چو زلف تو رها می‌کردم
هیچ لایقترم از حلقه زنجیر نبود

[3] یا رب این آینه حسن چه جوهر دارد
که در او آه مرا قوت تاثیر نبود

[4] سر ز حسرت به در میکده‌ها برکردم
چون شناسای تو در صومعه یک پیر نبود

[5] نازنینتر ز قدت در چمن ناز نرست
خوشتر از نقش تو در عالم تصویر نبود

[6] تا مگر همچو صبا باز به کوی تو رسم
حاصلم دوش بجز ناله شبگیر نبود

[7] آن کشیدم ز تو ای آتش هجران که چو شمع
جز فنای خودم از دست تو تدبیر نبود

[8] آیتی بود عذاب انده حافظ بی تو
که بر هیچ کسش حاجت تفسیر نبود

[1] By the sword of inclination of thine ,the slaughter of this shattered one decreed ,it was not
If not ,by the glance of sorcery of thine ,a fault it was not .

[2] O true Beloved when I ,distraught ,released Thy tress ,
For me distraught more fit than the chain - fetter ,aught was not .

[3] O Lord lustre how hath Thy beauty's mirror ,
Wherein ,to my sigh the power of impression was not .

[4] Through astonishment ,at the door of the wine - house the world of love and of divine knowledge I put out of my head
When ,in the cloister ,a Plr ,a recogniser of thee was none .

[5] In the sward of grace ,more graceful than Thy stature ,aught grew not
In the world of picture ,more pleasant than thy picture aught was not .

[6] So that ,perchance ,like the morning - breeze I may reach Thy tress ,
Last night ,my profit save night - weeping ,aught was not .

[7] O fire of separation from thee ,that I endured that ,candle - like ,
Save self - destruction ,by thy hand ,a plan for me was none .

[8] Hafiz's grief without thee was a mark of torture
Of which to any one ,need of explanation was not .

[1] Mein Loos war's nicht, Von deinem Degen ermordet zu werden; Doch lag die Schuld Nicht an dem Zauber der Wimpern der Augen.

[2] Ich Närrischer! Von Lockenbanden befreyt' ich mich selber; Nun ist's wohl recht, Daß ich in Ketten gefesselt erscheine.

[3] Geliebter sag, Von was für einem Gestein ist dein Spiegel, Daß auch mein Ach! Auf ihn die Wirkung des Eindrucks verfehlet?

[4] Ich hob erstaunt An Schenkenthüren den Kopf in die Höhe, Indem ich dort Nicht einen, der dich gekennet, gefunden.

[5] Es sproßet nicht Auf Fluren eine Cypreße dir ähnlich. Auf dieser Welt Giebt es kein schöneres Gebild, als du bist.

[6] Damit ich wie Der Ost zum Wuchse des Haares gelangte, Verbrachte ich Die Nacht von gestern mit Weinen und Klagen.

[7] O Trennungsgluth, So viel hab' ich von dir schon vernommen, Daß Kerzen gleich Mir nichts, als selbst zu vergehen, erübrigt.

[8] Es ist Hafis Von dir entfernet ein Beispiel der Strafe, Die zu verstehn, Wahrhaftig weitre Erklärung nicht noth ist.

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:1.1-1.1

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:1.1

German Translation

[1] الا یا ایها الساقی ادر کاسا و ناولها
که عشق آسان نمود اول ولی افتاد مشکل‌ها

[2] به بوی نافه‌ای کاخر صبا زان طره بگشاید
ز تاب جعد مشکینش چه خون افتاد در دل‌ها

[3] مرا در منزل جانان چه امن عیش چون هر دم
جرس فریاد می‌دارد که بربندید محمل‌ها

[4] به می سجاده رنگین کن گرت پیر مغان گوید
که سالک بی‌خبر نبود ز راه و رسم منزل‌ها

[5] شب تاریک و بیم موج و گردابی چنین هایل
کجا دانند حال ما سبکباران ساحل‌ها

[6] همه کارم ز خود کامی به بدنامی کشید آخر
نهان کی ماند آن رازی کز او سازند محفل‌ها

[7] حضوری گر همی‌خواهی از او غایب مشو حافظ
متی ما تلق من تهوی دع الدنیا و اهملها

[1] Ho Saki ,pass around and offer the bowl of love for God
For the burden of love for God at first on the day of covenant appeared easy ,but now difficulties have occurred .

[2] By reason of the perfume hope of the musk - pod ,that ,at the end of night the breeze displayeth from that knotted fore - lock ,
From the twist of its musky dark ,fragrant curl ,what blood of grief befell the hearts of the lovers of God

[3] In the stage this world of the true Beloved ,mine what ease and pleasure ,when momently ,
The loud bell of the call of death giveth voice ,saying Bind ye up the chattels of existence

[4] With wine ,becolour the prayer - mat if the Pir of the magians the perfect murshid bid thee
For of the way and usage of the stages to God not without knowledge is the holy traveller the perfect murshid

[5] The dark night of the world and the fear of the wave of grief and the whirlpool so fearful the time of death
The light - burdened ones of the shore ancestors who have passed the flood of death how know they our state

[6] By following my own fancy in hastening to union with God me only to ill fame all my work brought
Secret ,how remaineth that great mystery of love whereof great assemblies speak

[7] Hafiz if thou desire the presence union with God Most High from Him be not absent
When thou visitest thy Beloved ,abandon the world and let it go .

[1] Reich mir o Schenke das Glas,Bringe den Gästen es zu,Leicht' ist die Lieb' im AnfangEs folgen aber Schwierigkeiten.

[2] Wegen des Moschusgeruchs,Welchen der Ostwind geraubtDeinen gekrau'sten Locken,Wie vieles Blut entfloß dem Herzen!

[3] Folge dem Worte des WirthsFärbe den Teppich mit Wein.Reisende sind der Wege,Sie sind des Laufs der Posten kundig.

[4] Kann ich genießen der LustIn des Geliebten Gezelt,Wenn mich zum Aufbruch immerDer Karawane Glocke rufet!

[5] Finstere Schatten der Nacht!Wogen und Wirbelgefahr,Können Euch wohl begreifen,Die leicht geschürzt am Ufer wohnen?

[6] Durch die befriedigte LustWard ich zum Mährchen der Stadt,Kann ein Geheimniß bleibenDer Stoff der allgemeinen Sage?

[7] Wünschest du Ruhe Hafis,Folge dem köstlichen Rath:Willst du das Liebchen finden,Verlaß die Welt und laß sie gehen.

243

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.144-10.144

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.144

German Translation

[1] بوی خوش تو هر که ز باد صبا شنید
از یار آشنا سخن آشنا شنید

[2] ای شاه حسن چشم به حال گدا فکن
کاین گوش بس حکایت شاه و گدا شنید

[3] خوش می‌کنم به باده مشکین مشام جان
کز دلق پوش صومعه بوی ریا شنید

[4] سر خدا که عارف سالک به کس نگفت
در حیرتم که باده فروش از کجا شنید

[5] یا رب کجاست محرم رازی که یک زمان
دل شرح آن دهد که چه گفت و چه‌ها شنید

[6] اینش سزا نبود دل حق گزار من
کز غمگسار خود سخن ناسزا شنید

[7] محروم اگر شدم ز سر کوی او چه شد
از گلشن زمانه که بوی وفا شنید

[8] ساقی بیا که عشق ندا می‌کند بلند
کان کس که گفت قصه ما هم ز ما شنید

[9] ما باده زیر خرقه نه امروز می‌خوریم
صد بار پیر میکده این ماجرا شنید

[10] ما می به بانگ چنگ نه امروز می‌کشیم
بس دور شد که گنبد چرخ این صدا شنید

[11] پند حکیم محض صواب است و عین خیر
فرخنده آن کسی که به سمع رضا شنید

[12] حافظ وظیفه تو دعا گفتن است و بس
دربند آن مباش که نشنید یا شنید

[1] From the morning - breeze ,Thy pleasant perfume ,who perceived
From the dear friend the breeze the true Beloved's speech who heard .

[2] O King of beauty the true Beloved cast Thy eye of mercy on the state of the beggar Thy lover
For ,many a tale of the King beggar - cherishing and of the beggar ,this ear heard .

[3] With musky fragrant wine ,happy I make the perfume - place the brain of my soul ,
For ,from the ragged garment - wearer the Sufi - Darvlsh of the cloister ,the perfume of hypocrisy ,it my soul perceived .

[4] The mystery of God that the Arif ,the holy traveller ,uttered to none ,
In astonishment I am ,whence the wine - seller heard .

[5] O Lord where is that mystery - confidant ,to whom ,a moment ,
My heart may explain what of love for God it said and what of reproach from the world it heard .

[6] My heart ,thank - offering ,for it ,this was not fit ,
That ,from its own grief - consoler ,unfit words it heard .

[7] If ,from the head of His street ,I am excluded ,what matter
From the rose - bed of Time ,the perfume of fidelity ,who perceived

[8] Saki come .For love maketh high clamour ,
Saying That one who uttered our tale ,even from us heard .

[9] Not to - day ,do we drink wine beneath the religious garment
This tale ,a hundred times ,the Pir of the wine - house heard .

[10] Not to - day ,do we drink wine to the harp's sound
Many a revolution passed since this sound the sphere's dome heard .

[11] The essence of good and essentially good ,is the physician's counsel
Happy that one's fortune ,who ,with the ear of resignation ,heard .

[12] Hafiz thy office is prayer - uttering to the true Beloved and that only
Be not in the entanglement of this whether He heard not ,or heard .

[1] Wer deinen Hauch im Wehn Des Ostwinds hört, Hat vom vertrauten Freund Ein Wort gehört.

[2] Schau auf den Bettler her, O Schönheits Schah! Ich hab' der Sagen viel Hievon gehört.

[3] Ich würze meinen Geist Mit Moschuswein, Vom Ordenskleid hab' ich Nie Trug gehört.

[4] Sieh die Geheimniße Des Frommen, ey! Wie hat denselben denn Der Wirth gehört!

[5] O Herr! wo ist ein Freund, Daß ihm mein Herz Vertrau', was es geseh'n, Was es gehört.

[6] Für's dankerfüllte Herz Geziemt sich's nicht, Daß es von seinem Freund Was Hartes hört.

[7] Kehr' ich beraubt zurück, Was ist es denn! Wer hat im Rosenbeet Von Treu' gehört!

[9] Wir trinken nicht erst heut Im Ordenskleid, Der Wirth hat hundertmal Hievon gehört.

[10] Wir trinken nicht erst heut Zum Lautenton, Die Welt hat lange schon Dies angehört.

[11] Des Weisen Rath ist gut, Und reines Gold; Wohl dem, der folgsam ihn Und wirklich hört. Mein Herz spricht mit dem West Des Abends stets; Des Morgens hört der Ost Mein Herzgespräch.

[12] Zu fleh'n ist eine Pflicht, Hafis sorg' nicht, Darum ob sie's gehört, Ob nicht gehört.

217

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.118-10.118

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.118

German Translation

[1] مسلمانان مرا وقتی دلی بود
که با وی گفتمی گر مشکلی بود

[2] به گردابی چو می‌افتادم از غم
به تدبیرش امید ساحلی بود

[3] دلی همدرد و یاری مصلحت بین
که استظهار هر اهل دلی بود

[4] ز من ضایع شد اندر کوی جانان
چه دامنگیر یا رب منزلی بود

[5] هنر بی‌عیب حرمان نیست لیکن
ز من محرومتر کی سائلی بود

[6] بر این جان پریشان رحمت آرید
که وقتی کاردانی کاملی بود

[7] مرا تا عشق تعلیم سخن کرد
حدیثم نکته هر محفلی بود

[8] مگو دیگر که حافظ نکته‌دان است
که ما دیدیم و محکم جاهلی بود

[1] O Muslims kind of heart once a heart ,mine was .
Whereto I used to utter revelations if a difficulty was .

[2] When ,through the eye ,I fell into a whirlpool of calamity
By its deliberation ,the hope of a shore of safety was .

[3] A heart ,fellow - sufferer ,helper ,counsel - perceiver
That ,of every one of heart ,the seeker to aid was .

[4] In the true Beloved's street ,it the heart was lost to me ,
O Lord what a skirt - seizing place ,it the true Beloved's street was .

[5] Without the drawback of this appointment ,is no skill .But ,
More disappointed than I ,a beggar when was

[6] In this confused intoxication ,exercise ye pity O Muslims
For once a skilful work - knower ,it my heart was .

[7] As long as love taught me speech lustrous verse
The subtle - point of every assembly ,my tale of lustrous verse was .

[8] Speak not again ,saying Hafiz knew subtlety
For ,we have seen ,a confirmed fool he was .

[1] Ihr Moslimen, es war Ein Herz mein eigen einst, Dem ich immer geklagt, Was Schwieriges mir war.

[2] Wenn in Wirbel ich fiel Durch meines Auges Fluth, Wußt' ich, daß mir durch ihn Noch Rettungshoffnung war.

[3] Ein mitleidiges Herz Und ein erfahrner Freund, Welcher Schützer und Schirm Von allen Herzen war, Der in jeglichem Fall, Für mich verwirrten Mann, Ein geschickter Gefährt Ein weiser Helfer war.

[4] Diesen Retter verlor Ich in der Liebe Land. Welch' ein räuberisches Land, O Herr! dasselbe war! Meinen Augen entfloß Darum ein Zährenstrom, Wenn gleich zu dem Genuß Die Möglichkeit nicht war.

[5] Mangel folget zwar oft Der Tugend im Geleit, Aber seht mich und sagt, Ob einst ein Aermrer war.

[6] O erbarmet, erbarmt Euch dieses Trunknen hier, Der ein stattlicher Mann In seinen Tagen war.

[7] Meiner Lieder erwähnt Man nun in jedem Kreise, Seit die Liebe für mich Des Wortes Quelle war.

[8] Sage fürder mir nicht, Hafis ist tief gelehrt, Denn ich hab' ihn geseh'n, Unwißend, wie er war.

149

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.50-10.50

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.50

German Translation

[1] دلم جز مهر مه رویان طریقی بر نمی‌گیرد
ز هر در می‌دهم پندش ولیکن در نمی‌گیرد

[2] خدا را ای نصیحتگو حدیث ساغر و می گو
که نقشی در خیال ما از این خوشتر نمی‌گیرد

[3] بیا ای ساقی گلرخ بیاور باده رنگین
که فکری در درون ما از این بهتر نمی‌گیرد

[4] صراحی می‌کشم پنهان و مردم دفتر انگارند
عجب گر آتش این زرق در دفتر نمی‌گیرد

[5] من این دلق مرقع را بخواهم سوختن روزی
که پیر می فروشانش به جامی بر نمی‌گیرد

[6] از آن رو هست یاران را صفاها با می لعلش
که غیر از راستی نقشی در آن جوهر نمی‌گیرد

[7] سر و چشمی چنین دلکش تو گویی چشم از او بردوز
برو کاین وعظ بی‌معنی مرا در سر نمی‌گیرد

[8] نصیحتگوی رندان را که با حکم قضا جنگ است
دلش بس تنگ می‌بینم مگر ساغر نمی‌گیرد

[9] میان گریه می‌خندم که چون شمع اندر این مجلس
زبان آتشینم هست لیکن در نمی‌گیرد

[10] چه خوش صید دلم کردی بنازم چشم مستت را
که کس مرغان وحشی را از این خوشتر نمی‌گیرد

[11] سخن در احتیاج ما و استغنای معشوق است
چه سود افسونگری ای دل که در دلبر نمی‌گیرد

[12] من آن آیینه را روزی به دست آرم سکندروار
اگر می‌گیرد این آتش زمانی ور نمی‌گیرد

[13] خدا را رحمی ای منعم که درویش سر کویت
دری دیگر نمی‌داند رهی دیگر نمی‌گیرد

[14] بدین شعر تر شیرین ز شاهنشه عجب دارم
که سر تا پای حافظ را چرا در زر نمی‌گیرد

[1] Save the love of those moon of face ,a path my heart taketh not
To it the heart in every way ,I give counsel but it kindleth not .

[2] O counsel - utterer for God's sake ,utter the tale of the Saki's writing and abandon counsel - uttering
For ,a picture more beautiful than this ,our imagination ,taketh not .

[4] Secretly ,I drink a goblet of wine and ,men think it a book
Wonderful if the book ,this hypocrisy's fire kindleth not .

[5] One day ,I shall burn this gilded hypocritical darvish garment ,
Which ,for a single cup ,the Pir of the wine - sellers taketh not .

[6] The pure - players lovers of God have purities with wine ,for the reason
That in this jewel ,save truthfulness a picture taketh not .

[7] The head and the eye of the counsel - utterer with all this goodness Yet thou mayest say Take off thy eye from him and to him go not
Go for in my head ,this meaningless counsel - ^ taketh not .

[8] The counsel - utterer of profligates ,who hath war with God's decree
His heart ,I see much straitened perhaps ,the cup he taketh not .

[9] In the midst of weeping ,I laugh .Because ,like the candle in this assembly ,
The fiery tongue is mine but ,it the tongue it the fire kindleth not .

[10] How happily Thou madest prey of my heart Of Thy intoxicated eye ,I boast
For ,better than this ,the wild birds ,a person taketh not

[11] In respect of our need and of the independence of the true Beloved ,is speech
O heart what profit is sorcery ,when in the Heart - Ravisher ,it taketh not .

[12] One day ,like Sikandar ,I shall bring to hand that dull mirror of the heart
If ,even this great fire love for God seize it ,for a moment ,it the mirror kindleth not .

[13] O Benefactor the true Beloved for God's sake ,a little pity .For ,the darvish of the head of Thy street
Knoweth not another door another Path ,taketh not .

[14] For this verse ,fresh and sweet ,I wonder the King of kings
Why ,Hafiz ,head to foot in gold ,he taketh not .

[1] Der Mondgesichter Liebe ist Die Straße, die mein Herz ergreift, Ich gab ihm fleißig meinen Rath, Doch seh' ich, daß er's nicht begreift.

[2] O Prediger! o sag' bei Gott! Ein Wort von meines Schenken Flaum, Indem die Fantasie kein Bild Mit Feuersinn wie dies ergreift.

[3] Vom alten Wirth der Schenke hab' Ich viel erfahren, Gutes viel, Ich weiß, daß er die Gleißnerei Nicht für ein Glas voll Weins ergreift.

[4] Ich trag' die Flasche unterm Arm, Die Leute haltens für ein Buch, Ein wahres Wunder, wenn das Buch Des Trugs das Feuer nicht ergreift.

[5] Ich will zuletzt doch eines Tags Verkaufen dieses bunte Kleid; Indem der Wirth dafür ein Glas Voll Weines aus dem Keller greift.

[6] Wer reines Herzens ist, genießt Am rothem Weine so viel Lust, Weil diesen rothen Edelstein Nur der gerade Sinn ergreift.

[7] Das schöne Haupt! das schöne Aug'! Du sagest, thu' darauf Verzicht, Doch diese Predigt ohne Sinn, Ist's nicht, was mein Gefühl ergreift.

[8] Ich seh', daß dieser Trunkenbold, Der immer spricht von gutem Rath, Auf Gottes ew'gen Rathschluß zürnt, Wer weiß, ob er um's Glas wohl greift.

[9] Ich weine und ich lach' zugleich, Wie es der Kerzen Sitte ist, Und meine Zunge ist von Gluth, Doch zweifl' ich, ob sie was ergreift.

[10] Was für ein wahrer Jäger bist Du trunknes Aug', ich opfre dir Mein Herz, indem kein Jäger sonst Als du, den wilden Vogel greift.

[11] Ich hab' des Worts wahrhaftig Noth, Doch von der Freundinn wird's entbehrt, Allein was nützt der Zauberdunst, Wenn er die Schöne nicht ergreift?

[12] Ich will einst Alexandern gleich Den Spiegel nehmen in die Hand, Es sey nun, daß mich seine Gluth Ergreifet, oder nicht ergreift.

[13] Erbarme dich, o Gütiger! Erbarme dich, denn der Derwisch Kennt nur dein Haus, kennt keinen Weg, Wenn er den deinen nicht ergreift.

[14] Da du so lieblich singst Hafis, So wundert es mich sehr fürwahr, Daß dich dein König nicht mit Gold Und Schätzen um und um ergreift.

471

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:32.43-32.43

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:32.43

German Translation

[1] ز دلبرم که رساند نوازش قلمی
کجاست پیک صبا گر همی‌کند کرمی

[2] قیاس کردم و تدبیر عقل در ره عشق
چو شبنمی است که بر بحر می‌کشد رقمی

[3] بیا که خرقه من گر چه رهن میکده‌هاست
ز مال وقف نبینی به نام من درمی

[4] حدیث چون و چرا درد سر دهد ای دل
پیاله گیر و بیاسا ز عمر خویش دمی

[5] طبیب راه نشین درد عشق نشناسد
برو به دست کن ای مرده دل مسیح دمی

[6] دلم گرفت ز سالوس و طبل زیر گلیم
به آن که بر در میخانه برکشم علمی

[7] بیا که وقت شناسان دو کون بفروشند
به یک پیاله می صاف و صحبت صنمی

[8] دوام عیش و تنعم نه شیوه عشق است
اگر معاشر مایی بنوش نیش غمی

[9] نمی‌کنم گله‌ای لیک ابر رحمت دوست
به کشته زار جگرتشنگان نداد نمی

[10] چرا به یک نی قندش نمی‌خرند آن کس
که کرد صد شکرافشانی از نی قلمی

[11] سزای قدر تو شاها به دست حافظ نیست
جز از دعای شبی و نیاز صبحدمی

[1] To me ,from the heart - ravisher who will convey the kindness of a letter of a pen
The foot - man of the wind is where ,if he still doeth a kindness

[2] In love's path ,I considered that the deliberation of wisdom
Is like a little night - dew ,that ,on the sea ,draweth a mark wrinkle

[3] Come for ,though my khirka is the endowment of the wine - house ,
Of the property of endowment ,thou seest not to my name even a diram .

[4] O heart Saki head - pain giveth the tale of how and why
The cup of pure wine take and ,from the care of thy own life ,rest a moment .

[5] Love's pain knoweth not the road - sitting physician the dry zahid ; the sufi ,void of wisdom
O one dead of heart go to hand get a Masih - breath .

[6] From hypocrisy ,my heart took flight and the drum was beneath the blanket
Come ,so that at the wine - house door ,I may up - lift a great standard .

[7] Come and drink wine For the time - recogniser selleth two worlds this and the next
For one cup of pure wine ; and for the society of a lovely idol .

[8] Not love's way is ever pleasure and ease
If ,our companion ,thou be ,drink the poison of a great grief .

[9] No complaint only mention I make .But ,the cloud of mercy of the Friend ,
To the field of liver - thirsty ones ,gave not even a little dew .

[10] For one reed of his candy ,why purchase they not that one Hafiz
Who ,a hundred sugar - scatterings ,made from the reed of a single pen

[11] O king in Hafiz's hand is naught worthy of thy value
Save the supplication of a night and the prayer of a morning .

[1] Wo ist Ostwind, der Both, um jenen nach Würden zu ehren, Der von meinem Freund liebliche Briefchen mir bringt,

[2] Wisset, mit was der Verstand im Wege der Liebe vergleichbar? Mit dem Tröpfchen Thau, das in die Fluthen sich senkt.

[3] Komm'! denn ist gleich mein Ordenskleid die Stiftung der Schenke, Keinen Pfennig doch wirst du darum finden bei mir.

[4] Wie und warum, und alles zu wissen macht häufiges Kopfweh, Nimm den Becher, und ruh' wenig Minuten nur aus!

[5] Was verstehen die Aerzte am Weg, die Leiden der Liebe? Du gestorbener Mann sieh' um den Heiland dich um.

[6] Ha! mein Herz ist wider Trommel und Kutten im Aufruhr, Vor der Schenke Thür pflanzen die Fahne wir auf.

[7] Komm'! die auf Zeit sich verstehen verhandeln Himmel und Erde Für zwey Becher Wein, und ein vertrautes Gespräch.

[8] Immer genießen und schwelgen ist nicht die Gewohnheit der Liebe, Gehst mit uns du um, trinke die Hefen des Grams.

[9] Klagen will ich nun nicht, allein die Milde des Freundes Feuchtete noch bisher durstige Herzen nicht an.

[10] Ey warum kauft ein Zuckerrohr nicht von Freunden der Redner, Dessen süßem Kiel liebliche Rede entfließt.

[11] Nichts besitzet Hafis, was deinen stattlichen Wuchs zahlt, Nichts als Abendgruß, nichts als Morgengebet.

249

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:12.5-12.5

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:12.4

German Translation

[1] ای صبا نکهتی از خاک ره یار بیار
ببر اندوه دل و مژده دلدار بیار

[2] نکته‌ای روح فزا از دهن دوست بگو
نامه‌ای خوش خبر از عالم اسرار بیار

[3] تا معطر کنم از لطف نسیم تو مشام
شمه‌ای از نفحات نفس یار بیار

[4] به وفای تو که خاک ره آن یار عزیز
بی غباری که پدید آید از اغیار بیار

[5] گردی از رهگذر دوست به کوری رقیب
بهر آسایش این دیده خونبار بیار

[6] خامی و ساده دلی شیوه جانبازان نیست
خبری از بر آن دلبر عیار بیار

[7] شکر آن را که تو در عشرتی ای مرغ چمن
به اسیران قفس مژده گلزار بیار

[8] کام جان تلخ شد از صبر که کردم بی دوست
عشوه‌ای زان لب شیرین شکربار بیار

[9] روزگاریست که دل چهره مقصود ندید
ساقیا آن قدح آینه کردار بیار

[10] دلق حافظ به چه ارزد به می‌اش رنگین کن
وان گهش مست و خراب از سر بازار بیار

[1] O breeze from the dust of the true Beloved's path ,a perfume bring :
My heart's grief ,take ; glad tidings of the heart - possessor bring .

[2] O breeze from the true Beloved's mouth ,a soul - expanding subtlety utter
From the world of mysteries ,a letter of pleasant news bring .

[3] So that by the favour of Thy gentle breeze ,my perfume - place ,I may perfume ,
A little of the odours of the Beloved's breath bring .

[4] O breeze ,I conjure thee by thy fidelity ,the dust of the path of that dearly Beloved ,
Without a particle of dust that from stranger appeareth ,bring .

[5] From the Friend's thoroughfare ,a little dust ,for the blindness of the watcher ,
For the assuaging of this my blood - raining eye ,bring .

[6] Immatureness and simple - heartedness is not the way of those life - sporting who ,for the heart - ravisher ,play the cash of the heart
From that heart - ravisher ,sorcerer ,a little news bring .

[7] O bird of the sward thanks for that that thou art in ease ,
To the cage - captives ,glad tidings of the rose - bed bring .

[8] Bitter became the soul's desire through the patience that I exercised without the Friend
The way of that sweet lip of the Friend's sugar - raining bring .

[9] A long time it is since that my heart the face of its purpose ,beheld
O Saki that goblet ,the mirror of conduct bring .

[10] Hafiz's ragged garment ,what is it worth Be - colour it with wine
Then ,to the head of the market ,him Hafiz intoxicated and ruined bring .

[1] Einen Geruch, o Wind, vom Weg der Freundinn bring' her.Meinen Gram trag' fort, frohe Nachricht bring' her!

[2] Sag' mir ein Wort von ihr, das Geist und Seele neu macht,Einen Brief von ihr, stille Kunde bring' her.

[3] Daß ich mit deinem Hauch erfrisch' den Sinn des Wohldufts,Bringe Düfte mir der Geliebten, mir her!

[4] Bringe bei deiner Treu' vom fernen Weg des Freund's Staub,So doch, daß solches nicht Fremde merken, mir her!

[5] Bringe mir einen Staub, der Nebenbuhler sey blind!Einen Staub zum Trost blut'ger Augen bring' her!

[6] Wonnegenuß ist nicht im Herzen roher Sinnart,Bring' mir deßhalb stets die Kund' vom Schelmenaug' her.

[7] Dankbar für's Wohlseyn, für die Freyheit, Sänger der Flur,Bring' zum Käficht mir Kund' vom Rosenbeet her.

[8] Ferne von ihr war ich, und bitter mir Geduld ward,Bringe einen Kuß von den Lippen mir her.

[9] Lange schon hat mein Herz geseh'n des Wunsches Ziel nicht.Schenk'! o bringe reine Becher mir her!

[10] Färbe Hafisens Kleid mit purpurfarbnem Weine,Bringet ihn dann selbst trunken von dem Markt her.

123

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.24-10.24

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.24

German Translation

[1] مطرب عشق عجب ساز و نوایی دارد
نقش هر نغمه که زد راه به جایی دارد

[2] عالم از ناله عشاق مبادا خالی
که خوش آهنگ و فرح بخش هوایی دارد

[3] پیر دردی کش ما گر چه ندارد زر و زور
خوش عطابخش و خطاپوش خدایی دارد

[4] محترم دار دلم کاین مگس قندپرست
تا هواخواه تو شد فر همایی دارد

[5] از عدالت نبود دور گرش پرسد حال
پادشاهی که به همسایه گدایی دارد

[6] اشک خونین بنمودم به طبیبان گفتند
درد عشق است و جگرسوز دوایی دارد

[7] ستم از غمزه میاموز که در مذهب عشق
هر عمل اجری و هر کرده جزایی دارد

[8] نغز گفت آن بت ترسابچه باده پرست
شادی روی کسی خور که صفایی دارد

[9] خسروا حافظ درگاه نشین فاتحه خواند
و از زبان تو تمنای دعایی دارد

[1] Wonderful harmony and great melody ,my minstrel of love hath
Every picture of the hidden divine knowledge that he striketh ,path to place hath .

[2] Void of the wailing of lovers ,be not the world
For a note ,pleasant of melody and joy - giving ,it hath .

[3] Although neither gold ,nor force ,hath our Plr ,dreg - drinking ,
Happily ,a God sin - forgiving ,error - covering ,he hath .

[4] O true Beloved keep my heart great .For this sugar - worshipping fly the heart
Since Thy desirer it became ,the pomp of the auspicious Huma hath .

[5] Far from justice it is not ,if of his state inquireth
That King the true Beloved who ,in his neighbourhood ,a beggar me hath .

[6] To the physicians ,I showed my bloody tears .They said
'Tis love's pain and the remedy for it the burning of the liver hath .

[7] The tyranny of the glance ,learn not .For ,in love's order ,
Every work ,a reward and every deed ,a requital hath .

[8] That idol of the young Christian ,the wine - seller ,well said
Enjoy the joy of that person's face ,that purity ,hath .

[9] O King Hafiz ,a sitter of thy court ,reciteth the fatiha
And ,from thy tongue ,the desire of a prayer hath .

[1] Ey Wunder! was der Liebe Sänger Für Melodieen hat, Indem ein jedes der Gesänge Verschiedne Weisen hat.

[2] Es sey der Weise wohl erfahren; Im Liebesjammerton, Indem derselbe eigne Reize, Und eignen Zauber hat.

[3] Es thut zwar nichts der Weinverkaufer Mit Gold, und mit Gewalt, Doch gut ist's, daß er einen Herren Voll Huld und Milde hat.

[4] O halte du mein Herz in Ehren, Weil diese Zuckerameis, Seit daß sie dein verlanget, Flügel Von Edens Vogel hat.

[5] Es ist wahrhaftig nicht zuwider Dem Recht, der Billigkeit, Wenn seines Nachbars, sey's ein Bettler, Ein Kaiser Sorge hat.

[6] Ich habe meine blut'gen Thränen Den Aerzten vorgezeigt, Sie sagten: dies ist Liebesfieber, Das Brandkur nöthig hat.

[7] O lerne nicht von Augenwimpern Die Ungerechtigkeit, Denn jedes Ding wird in der Liebe Belohnet und bestraft.

[8] Mein Christenabgott aus der Schenke Sprach dieses Wort zu mir, Trink die Gesundheit jenes Mannes, Der frohe Mienen hat.

[9] O Fürst, Hafis sitzt in der Erde, Und betet Fatiha Er weiß, daß er von deiner Zunge Den Lohn zu hoffen hat.

355

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:28.47-28.47

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:28.47

German Translation

[1] حالیا مصلحت وقت در آن می‌بینم
که کشم رخت به میخانه و خوش بنشینم

[2] جام می گیرم و از اهل ریا دور شوم
یعنی از اهل جهان پاکدلی بگزینم

[3] جز صراحی و کتابم نبود یار و ندیم
تا حریفان دغا را به جهان کم بینم

[4] سر به آزادگی از خلق برآرم چون سرو
گر دهد دست که دامن ز جهان درچینم

[5] بس که در خرقه آلوده زدم لاف صلاح
شرمسار از رخ ساقی و می رنگینم

[6] سینه تنگ من و بار غم او هیهات
مرد این بار گران نیست دل مسکینم

[7] من اگر رند خراباتم و گر زاهد شهر
این متاعم که همی‌بینی و کمتر زینم

[8] بنده آصف عهدم دلم از راه مبر
که اگر دم زنم از چرخ بخواهد کینم

[9] بر دلم گرد ستم‌هاست خدایا مپسند
که مکدر شود آیینه مهرآیینم

[1] Now ,the good counsel of the time I see in that ,
That ,to the wine - house ,my chattels I betake and happy sit .

[2] The cup of wine ,I take and ,from the hypocrite ,far I go
That is ,of the world's creation ,only pureness of heart ,I choose .

[3] Save the goglet and the book the Kuran no companion nor friend may be mine
So that the traitor - watchers of the world ,seldom ,I may see .

[4] Above the people ,my head in freedom ,like the lofty cypress ,I uplift ,
If it be possible that ,away from the world ,my skirt ,I may pluck .

[5] Since ,in the stained khirka ,rectitude I boasted
Ashamed of the Saki's face and of the coloured wine ,am I .

[6] My straitened chest and its load of grief .Alas
Not the man porter for this heavy load ,is my grieved heart .

[7] If I be the tavern .profligate or if the city - guardian ,
These ,that Thou seest ,I am and than these ,less I am .

[8] The slave of the Asaf of the age am I my heart afflicted ,keep not
For ,if I boast of the sphere ,revenge it seeketh .

[9] On my heart is the dust of tyranny .O God approve not
That dulled should be my love - filled mirror the heart

[10] In fancy for the tip of Thy musky tress ,my heart and soul consumed
If for Thee credence be necessary ,behold my musky fragrant breath

[1] Was mir am dienlichsten scheint bei diesen gefährlichen Zeiten, Ist in das Wirthshaus zu ziehn, lustiger Dinge zu seyn.

[2] Mit dem Glas in der Hand, bin ich dort ferne von Heuchlern, Rein bewahr' ich mein Herz in dem Getümmel der Welt,

[3] Keinen Freund verlang' ich mir dort, als das Buch und die Flasche, Daß ich vergeße der List, daß ich vergeße des Trugs.

[4] Stolz wie Cypreßen erheb' ich mein Haupt hoch über die Menschen, Wenn mein Vorsatz gelingt mich zu entziehen der Welt.

[5] Selbst in bemackeltem Kleid hab' ich noch mit Gutem geprahlet, Aber ich stehe dafür Schenken und Trunknen zum Spott.

[6] Ach! der engen Brust, und ach! der Bürde der Leiden Solche Bürden des Grams trägt nicht das siechende Herz.

[7] Sey' ich ein Trunkner vom Platz, und sey von der Stadt ich der Hüter, Sieh' ich bin wie ich bin, manchesmal schlechter vielleicht.

[8] Gräme dich nicht mein Herz, ich bin der Sklav des Wesires, Klagte den Himmel ich an, ständ' er als Rächer mir bei.

[9] Staub der Leiden verhüllt mein Herz, Gott soll es bewahren! Niemals seyen getrübt spiegelnde Herzen so rein.

119

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:10.20-10.20

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:10.20

German Translation

[1] دلی که غیب نمای است و جام جم دارد
ز خاتمی که دمی گم شود چه غم دارد

[2] به خط و خال گدایان مده خزینه دل
به دست شاهوشی ده که محترم دارد

[3] نه هر درخت تحمل کند جفای خزان
غلام همت سروم که این قدم دارد

[4] رسید موسم آن کز طرب چو نرگس مست
نهد به پای قدح هر که شش درم دارد

[5] زر از بهای می اکنون چو گل دریغ مدار
که عقل کل به صدت عیب متهم دارد

[6] ز سر غیب کس آگاه نیست قصه مخوان
کدام محرم دل ره در این حرم دارد

[7] دلم که لاف تجرد زدی کنون صد شغل
به بوی زلف تو با باد صبحدم دارد

[8] مراد دل ز که پرسم که نیست دلداری
که جلوه نظر و شیوه کرم دارد

[9] ز جیب خرقه حافظ چه طرف بتوان بست
که ما صمد طلبیدیم و او صنم دارد

[1] That heart that is the hidden - displayer and that the cup of Jamshid hath ,
For a seal ring of Sulaiman that awhile became lost ,what grief is it that it hath

[2] To the beard or to the mole ,of beggars outward lovers ,who ,before the true Beloved ,are like beggars give not the heart's treasure
Give to the hand of a king - like one ,who it precious hath holdeth

[3] Not every tree endureth the violence of autumn :
The slave of resolution of the cypress ,I am ,who this foot of endurance hath .

[4] Hath arrived that season ,when from joy like the intoxicated narcissus ,
He placeth it at the goblet's foot as price for wine who sixdirhams hath .

[5] Now ,like the rose hold not back gold for the price of wine
For ,suspicion of thee ,by a hundred defects ,absolute reason Jibra ,il or the Light of prophecy hath .

[6] With the hidden mystery ,none is acquainted utter not the tale of the forbidders of wine
The path into this sacred enclosure ,what confidant friend of the heart hath .

[7] My heart that used to boast of solitude ,now a hundred occupations ,
With the morning breeze ,on account of the perfume of Thy tress hath .

[8] The heart's desire of whom may I seek Since there is no heart - possessor ,
Who ,splendour of sight ,and habit of liberality ,hath .

[9] From the pocket of Hafiz's religious garment ,what profit can one gain
For from him we seek the eternal ; and his own work with a beloved he hath .

[1] Sieh! mein Herz, das vom Verborgnen Kunde, Kunde von Dschemschidens Becher hat, Nimmer eines einz'gen Ringes wegen, Den es irre geht, Kummer hat!

[2] Gieb den Schatz des Herzens in die Hände, Von dem Maal und Flaum der Bettler nicht, Aber gieb ihn einem mächtigen Schahe, Der denselben hoch in Ehren hat.

[3] Nicht ein jeder Baum kann widerstehen Diesen Herbstorkanen, Gram und Schmerz. Doch ich bin der Sklave der Cypreße, Deines Wuchses, welcher Wahrheit hat.

[4] Die sechs Blätter am Narzißenkelche Wollen gar nichts anders sagen, als: Jeder lege in des Glases Boden Die sechs Pfennige, die er noch hat.

[5] Da die Zeit des Frühlings nun gekommen, Spar' so wenig als die Rose Gold, Weil die Geizigen die Rose Im Verdacht von hundert Fehlern hat.

[6] Niemand hat von dem Geheimniß Kunde, Spar' dir also die Erzählung auf, Sage an, wo ist der Hochbetraute, Welcher Kunde vom Geheimniß hat?

[7] Sieh, mein Herz, das sich zuvor gepriesen, Seiner freyen Unabhängigkeit, Siehe, wie es mit dem Dufte deiner Locken Tausendfach zu schaffen hat.

[8] Wen soll ich um meines Herzens Wünsche Wenn soll ich drum foderen mit Recht, Da ich keinen Herzenspfleger kenne, Der die Kunst, mir schön zu thun, besitzt.

[9] Was entspringt für Nutzen aus Hafisens Heucheleibeflecktem Ordenskleid? Wir verlangen nach des Ew'gen Antlitz, Während er nur einen Abgott hat.

359

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:28.51-28.51

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:28.51

German Translation

[1] خرم آن روز کز این منزل ویران بروم
راحت جان طلبم و از پی جانان بروم

[2] گر چه دانم که به جایی نبرد راه غریب
من به بوی سر آن زلف پریشان بروم

[3] دلم از وحشت زندان سکندر بگرفت
رخت بربندم و تا ملک سلیمان بروم

[4] چون صبا با تن بیمار و دل بی‌طاقت
به هواداری آن سرو خرامان بروم

[5] در ره او چو قلم گر به سرم باید رفت
با دل زخم کش و دیده گریان بروم

[6] نذر کردم گر از این غم به درآیم روزی
تا در میکده شادان و غزل خوان بروم

[7] به هواداری او ذره صفت رقص کنان
تا لب چشمه خورشید درخشان بروم

[8] تازیان را غم احوال گران باران نیست
پارسایان مددی تا خوش و آسان بروم

[9] ور چو حافظ ز بیابان نبرم ره بیرون
همره کوکبه آصف دوران بروم

[1] Joyous that day when from this desolate abode this world I go
The ease of soul the true Beloved I seek and for the sake of the Beloved I go .

[2] Though I know that to such a place the stranger findeth not the path ,
To the sweet perfume of that dishevelled tress ,I go .

[3] From dread of the prison of Sikandar this fleeting world my heart took contraction
I bind up my chattels and to the Land of Sulaiman the lasting world I go .

[4] With the sick heart ,and powerless body ,like the swift breeze ,
For the love of that moving cypress ,I go .

[5] In His path ,like the pen ,if on my head it is necessary to go ,
With the heart ,wound - enduring and weeping eye ,I go .

[6] If of this grief one day come to an end ,I have vowed that
To the wine - house door ,joyous and song - singing ,I will go

[7] That like a mote ,in love for Him ,
To the lip of the fountain of the resplendent sun ,I will go .

[8] Since ,to the Arabs those gone before ,who rest in proximity to God and who have escaped from time's tumult grief for us of heavy loads is none ,
Persians murshids of the faith guides of the Path of certainty A little help ,that happy and easy of heart in that Path I may go .

[9] And if ,out from the desert ,I take not the path like Hafiz
Along with the constellations of the Asaf of the age I go .

[1] O froher Tag! an dem aus diesem Zerstörten Haus ich werde gehen! An dem ich Seelenruhe suchen, Und nach der Freundinn werde gehen.

[2] Wiewohl ich weiß, daß diese Straße Zu Nichts den fremden Wandrer führet, So will ich doch nach Wohlgerüchen, Der tief verwirrten Locken gehen.

[3] Ein Schrecken hat mein Herz ergriffen, In diesem Kerker Alexanders. Ich werde nun mein Bündel schnüren, Zum Thron der Salomonen gehen.

[4] Ich will mit meinem kranken Herzen, Und mit dem kräftelosen Körper Dem Ostwind gleich, blos aus Begierde Nach dieser schwanken Ceder gehen.

[5] Und müßt' ich wie die Schreibefeder Sogar auf meinem Kopfe gehen, Ich würde doch mit wundem Herzen, Mit Thränen in den Augen gehen.

[6] Ich that ein heimliches Gelübde, Wenn ich von diesem Scherzen einstens Befreiet bin, mit frohem Herzen Und Sang zur Schenke hinzugehen.

[7] Aus Lust zu ihr und aus Begierde, Vermöchte ich wie Sonnenstäubchen Bis an den Rand des Aug's der Sonne Im Tanz und Glanz hineinzugehen.

[8] Weil jene leicht geschnüret sind, Die auf arabischen Hengsten reiten, So wollen wir zu frommen Männern, Ganz leicht und frohen Muthes gehen.

[9] Und wenn ich wie Hafis die Straße Nicht finden kann aus Trennungswüsten, So will ich immer mit dem Heere Des Großwesir's der Zeiten gehen.

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:1.8-1.8

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:1.8

German Translation

[1] ساقیا برخیز و درده جام را
خاک بر سر کن غم ایام را

[2] ساغر می بر کفم نه تا ز بر
برکشم این دلق ازرق فام را

[3] گر چه بدنامیست نزد عاقلان
ما نمی‌خواهیم ننگ و نام را

[4] باده درده چند از این باد غرور
خاک بر سر نفس نافرجام را

[5] دود آه سینهٔ نالان من
سوخت این افسردگان خام را

[6] محرم راز دل شیدای خود
کس نمی‌بینم ز خاص و عام را

[7] با دلارامی مرا خاطر خوش است
کز دلم یک باره برد آرام را

[8] ننگرد دیگر به سرو اندر چمن
هر که دید آن سرو سیم اندام را

[9] صبر کن حافظ به سختی روز و شب
عاقبت روزی بیابی کام را

[1] O Saki murshid arise ; and give the cup of wine of desired
Strew dust on the head of the grief of time .

[2] In my palm ,place the cup of wine so that ,from my breast ,
I may pluck off this patched garment of blue colour .

[3] Although in the opinion of the apparently wise ,ill - fame is ours ,
Not name nor fame ,do we distraught with love for God desire .

[4] Give wine with this wind of pride ,how long ,
Dust on the head of useless desire

[5] The smoke of the sigh of my burning heart
Consumed these immature ones hypocrites ; fathers of lust

[6] Of the secret of love of my distraught heart ,a friend ,
Among high and low ,none ,I see .

[7] Glad is my heart with a heart's ease a lovely one
Who ,from my heart ,once took ease .

[8] At the cypress in the sward ,again looketh not
That one ,who beheld that cypress of silvern limb .

[9] Hafiz day and night ,be patient ,in adversity :
So that ,in the end ,thou mayst ,one day ,gain thy desire .

[1] Schenke steh auf, und reiche das GlasBegrabe die Sorgen mit Wein!Reiche das Glas und schenke den WeinDie bläuliche Kutte hinweg!

[3] Uebel zwar klingt dieß weiserem Ohr;Doch kümmert der Ruf mich nicht viel.Bringe mir Wein! Das Uebrige istVerlust der verderblichen Zeit.

[5] Rauch von der Gluth der flammenden BrustHat diese Gefrorenen zerschmelzt.Närrisches Herz! Noch find ich im Volk'Nicht einen Vertrauten für dich.

[9] Wenigstens bleibt noch übrig der TrostDas Alles verloren auf einmal!Früh' und auch spät geduld' dich Hafis,So gehet dir Alles nach Wunsch.

395

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:29.14-29.14

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:29.14

German Translation

[1] گلبرگ را ز سنبل مشکین نقاب کن
یعنی که رخ بپوش و جهانی خراب کن

[2] بفشان عرق ز چهره و اطراف باغ را
چون شیشه‌های دیده ما پرگلاب کن

[3] ایام گل چو عمر به رفتن شتاب کرد
ساقی به دور باده گلگون شتاب کن

[4] بگشا به شیوه نرگس پرخواب مست را
و از رشک چشم نرگس رعنا به خواب کن

[5] بوی بنفشه بشنو و زلف نگار گیر
بنگر به رنگ لاله و عزم شراب کن

[6] زان جا که رسم و عادت عاشق‌کشی توست
با دشمنان قدح کش و با ما عتاب کن

[7] همچون حباب دیده به روی قدح گشای
وین خانه را قیاس اساس از حباب کن

[8] حافظ وصال می‌طلبد از ره دعا
یا رب دعای خسته دلان مستجاب کن

[1] O Beloved for Thy rose - leaf ruddy face of the musky fragrant hyacinth the tress the veil make
That is Thy face conceal and a world ruined make .

[2] The sweat from Tby face ,scatter on the borders of the garden
As from seeing Thee the flagons of our eyes are full of rose - water ,tears so full of rose - water the garden make .

[3] Haste for departing ,like swift life ,the rose - season maketh :
Saki in the circulation of the cup of roseate hue ,haste make .

[4] Thy narcissus ,full of sleep ,intoxicated ,gracefully open
And ,in envy of Thy eye to sleep the eye of the lovely narcissus put .

[5] The dark violet's perfume ,perceive and the dark tress of the idol the true Beloved take
At the want of colour of the white lily ,gaze resolution for the ruddy wine make :

[6] Since the way and usage of lover - slaying is thine ,
With enemies ,the goblet drain with us ,reproach make .

[7] On the face of the goblet the murshid like vanishing bubbles ,open thy eye ;
The foundation of this house this world from that of vanishing bubbles ,estimation make .

[8] By the path of prayer ,union ,Hafiz seeketh
O Lord the prayer of those heart - broken accepted make .

[1] Verhüll' mit Moschushyacinthen Die Rosenblätter, Das ist die Wangen mit den Locken, Verheer' die Welten.

[2] Ström' Schweiß von deinem Angesichte, Füll' an die Gärten, Wie die Pokale unsrer Augen, Mit Rosenwasser.

[3] Des Lebens Tage geh'n vorüber Schnell wie die Rosen, O Schenke! eil' die Weinrubinen Herumzureichen.

[4] Schließ auf die schlafende und trunkne Narziß liebkosend, Daß die Narzissen eifersüchtig Sich schlafen legen.

[5] Mach' dich bekannt mit Veilchendüften, Schau' an die Locken, Schau' an der Tulpen Flor, begehre Das Glas zum trinken.

[6] Seitdem die Liebenden zu morden, Dir ward zur Sitte, Reichst du den Becher hin den Feinden Und schmählest unser.

[7] Siehst du das Weinglas, o so rolle Dein Aug' wie Blasen, Und schließ' aus Blasen auf den Zustand Des Weltgebäudes.

[8] Hafis gieng auf dem Weg des Betens Nach dem Genusse; O Herr, erhöre die Gebete Der kranken Herzen.

399

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:29.18-29.18

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:29.18

German Translation

[1] کرشمه‌ای کن و بازار ساحری بشکن
به غمزه رونق و ناموس سامری بشکن

[2] به باد ده سر و دستار عالمی یعنی
کلاه گوشه به آیین سروری بشکن

[3] به زلف گوی که آیین دلبری بگذار
به غمزه گوی که قلب ستمگری بشکن

[4] برون خرام و ببر گوی خوبی از همه کس
سزای حور بده رونق پری بشکن

[5] به آهوان نظر شیر آفتاب بگیر
به ابروان دوتا قوس مشتری بشکن

[6] چو عطرسای شود زلف سنبل از دم باد
تو قیمتش به سر زلف عنبری بشکن

[7] چو عندلیب فصاحت فروشد ای حافظ
تو قدر او به سخن گفتن دری بشکن

[1] O beloved glance make and the market of enchantment shatter
With the glance of splendour ,the face of the enchanter Samiri ,shatter ,

[2] To the wind of destruction the head of pride and the turban of pomp of a whole world give .That is >
In the way of heart - ravishingness ,the cap aslant over thy ear place .

[3] To the tress ,say The way of arrogance ,abandon
To the glance ,say Oppression's army ,shatter .

[4] O beloved forth from thy abode gracefully move and from every one ,the ball of beauty take
Punishment to the lovely Hur ,give the splendour of beauty of the Pan ,shatter .

[5] With thy deer - eyes ,take the glance of captivate the lion of the sun the mansion of Leo
With thy curved eye - brows ,the bow of Jupiter the mansion of Sagittarius shatter .

[6] When ,from the breath of the breeze ,'itr - exhaling ,becometh the hyacinth ,
Its worth ,with the tip of thy beperfumed tress ,shatter .

[7] O Hafiz when the bulbul boasteth of eloquence ,
Its worth ,by uttering the courtly Darl ,do thou shatter .

[1] Liebkose mich, vernicht' hiedurch Den Markt der Zaubereien, Mit einem einz'gen Wimpernwink Beschäme die Somire.

[2] Vernicht' mit einem Glase Wein Den Kopf, den Bau der Welten, Das ist, vernicht' durch deinen Reiz Die heuchelnden Kapuzen.

[3] Sag' deinem Haar: Gieb einmal auf Halsstarrige Gebräuche, Den Wimpern sag', daß sie einmal Des Unrechts Heer vernichten.

[4] Komm'! trag' hervor den Schönheitsball Vor allen andern Leuten, Beschäm' die Reize der Huris, Vernichte die Perien.

[5] Stell' eine Jagd auf Löwen an Mit deines Auges Hirschen, Zerbrich den Bogen Jupiters Mit deinen Augenbrauen.

[6] Des Morgenwindes Hauch durchwürzt Das Haar der Hyacinthen. Beschäme sie mit einer Spitz' Von deinen Ambralocken.

[7] Verkauft, Hafis! die Nachtigall Wohlredenheit in Liedern, Vernichte ihrer Waaren Preis Mit persischen Gesängen.

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-far1:4.51-4.51

urn:cts:farsiLit:hafez.divan.perseus-eng1:4.51

German Translation

[1] خوشتر ز عیش و صحبت و باغ و بهار چیست
ساقی کجاست گو سبب انتظار چیست

[2] هر وقت خوش که دست دهد مغتنم شمار
کس را وقوف نیست که انجام کار چیست

[3] پیوند عمر بسته به موییست هوش دار
غمخوار خویش باش غم روزگار چیست

[4] معنی آب زندگی و روضه ارم
جز طرف جویبار و می خوشگوار چیست

[5] مستور و مست هر دو چو از یک قبیله‌اند
ما دل به عشوه که دهیم اختیار چیست

[6] راز درون پرده چه داند فلک خموش
ای مدعی نزاع تو با پرده دار چیست

[7] سهو و خطای بنده گرش اعتبار نیست
معنی عفو و رحمت آمرزگار چیست

[8] زاهد شراب کوثر و حافظ پیاله خواست
تا در میانه خواسته کردگار چیست

[2] Every pleasant moment that appeareth ,reckon plunder
Delay is to none .For the end of work is what

[3] The fetter of life is bound by a single hair keep sense
Be thy own grief - devourer .Time's grief is what

[4] The meaning of the Water - of - Life and the garden of Iram Paradise
Save the bank of the rivulet and the wine of love ,the cause of eternal life pleasant - tasting is what

[5] The austere one the Abid ,or the Zahid and the intoxicated one the profligate both are of one family
To whose glance ,shall we give our heart choice is what

[6] The secret within the screen ,what knoweth the silent sky
O pretender philosopher thy contention with the screen - holder the revolving sky is what

[8] The Zahid desired the wine of Kausar and Hafiz ,the cup of love
Let us see between these two ,the choice of the Omnipotent is what

[1] Schöner's als Gartengespräch und Frühlings Vergnügen, was ists? Wo ist der Schenke, warum zaudert er, sage was ists?

[2] Jede fröhliche Zeit, die dir sich biete, ergreife, Keiner erfuhr das Geschäft, und an dem Ende, was ists?

[3] Siehe das Leben, es hängt an einem einzigen Haare, Friß den eignen Verdruß, frage nicht weiter: was ists?

[5] Fromme und Trunkene sind die Kinder des nämlichen Stammes, Wem ergab ich mein Herz? Was ist zu wählen? Was ists?

[6] Wie erkennet die Welt, was in dem Innern versteckt liegt? Gegner, was streitest du wohl mit dem Verborgnen? Was ists?

[7] Wird auf des Dieners Versehn nicht einige Rücksicht genommen? Was ist Erbarmung alsdann? Was ist Verzeihung? Was ists?

[8] Fromme begehren den Quell Keweser, ich begehre des Weines, Zwischen beider Wunsch, was ist dazwischen, was ists?